مرکز آموزش عالی علوم پزشکی وارستگان

اجزای اصلی:

• منبع گاز حامل= تامین گاز بی اثر و خنثی مانند هلیوم، نیتروژن یا هیدروژن به عنوان فاز متحرک
• سیستم تزریق نمونه= تزریق نمونه مایع یا گازی به داخل ستون کروماتوگرافی
• ستون کروماتوگرافی= جداسازی ترکیبات مختلف موجود در نمونه بر اساس تفاوت در برهمکنش آن‌ها با فاز ساکن ستون
• آون= ایجاد دمای مناسب برای تبخیر نمونه و جداسازی ترکیبات در ستون
• آشکارساز= تشخیص و اندازه‌گیری ترکیبات جدا شده از ستون
• سیستم پردازش= ثبت سیگنال‌های خروجی از آشکارساز و تبدیل آن‌ها به کروماتوگرام

• بررسی دستگاه: قبل از هر بار استفاده، از سالم بودن دستگاه، اتصالات و تجهیزات جانبی اطمینان حاصل کنید.
• اطمینان حاصل کنید که آزمایشگاه دارای تهویه مناسب است تا از تجمع گازهای سمی و قابل اشتعال جلوگیری شود.
• همیشه از تجهیزات ایمنی مانند روپوش آزمایشگاهی، دستکش، عینک ایمنی و کفش ایمنی استفاده کنید.
• اطلاعات کاملی در مورد مواد شیمیایی مورد استفاده در آنالیز به دست آورید و برگه‌های اطلاعات ایمنی آن‌ها را مطالعه کنید.
• از تماس مستقیم با گازهای خروجی دستگاه، مواد شیمیایی و اجزای داغ دستگاه خودداری کنید.
• به طور مرتب اتصالات دستگاه را بررسی کنید تا از نشتی گاز جلوگیری شود.
• به هشدارهای دستگاه توجه کنید و در صورت بروز هرگونه مشکل، دستگاه را خاموش کرده و با مسئول آزمایشگاه تماس بگیرید.
• در صورت استفاده از گاز هیدروژن، از تجمع آن در اطراف دستگاه جلوگیری کنید، زیرا مخلوط هیدروژن و هوا بسیار انفجاری است.
• از کار با دستگاه به صورت دستی خودداری کرده و تمام تنظیمات را از طریق نرم‌افزار انجام دهید.

پس از اتمام کار، دستگاه را تمیزکنید و شیر گازهای دستگاه را ببندید

• تزریق نمونه

نمونه به داخل محفظه تزریق وارد و تبخیر می‌شود.

• حمل توسط گاز حامل

بخارات نمونه توسط گاز حامل به داخل ستون هدایت می‌شوند.

• جداسازی در ستون

ترکیبات مختلف نمونه در ستون از یکدیگر جدا شده و با سرعت‌های مختلف خارج می‌شوند.

• تشخیص توسط آشکارساز

هر ترکیب هنگام خروج از ستون توسط آشکارساز شناسایی شده و سیگنالی تولید می‌کند.

• ثبت داده‌ها

سیگنال‌های تولید شده توسط آشکارساز به صورت کروماتوگرام ثبت می‌شود.

• تحلیل داده‌ها

با استفاده از نرم‌افزارهای تخصصی، کروماتوگرام تحلیل شده و ترکیبات موجود در نمونه شناسایی می‌شوند.

• صنعت نفت و پتروشیمی: آنالیز ترکیبات هیدروکربنی در نفت خام و محصولات پتروشیمی
• صنعت دارویی: آنالیز خلوص داروها، شناسایی ناخالصی‌ها و کنترل کیفیت فرآیند تولید
• صنعت غذایی: آنالیز ترکیبات آروماتیک، الکل‌ها و اسیدهای چرب در مواد غذایی
• محیط زیست: اندازه‌گیری آلاینده‌های آلی در هوا، آب و خاک
• تحقیقات علمی: در بسیاری از زمینه‌های تحقیقاتی مانند شیمی آلی، بیوشیمی و پزشکی قانونی
• آزمایشگاه تشخیص طبی: برای شناسایی ترکیبات آلی و متابولیتهای مختلف